YABANCI DİL EĞİTİMİ VE ÖĞRETİMİ YÖNETMELİĞİ
Karar Numarası ve Tarihi: 105 - 4.7.1985
Dayandığı Kanunun Numarası ve Tarihi: 2923 - 14.10.1983
Resmi Gazete ile Neşir ve İlânı: 14 Eylül 1985 - Sayı: 18868

BİRİNCİ BÖLÜM

GENEL HÜKÜMLER

Amaç

Madde 1 - Bu Yönetmeliğin amacı, ilköğretim, ortaöğretim ve yaygın eğitim kurumlarında yabancı dil eğitimi ve öğretimi ile ilgili esasları düzenlemektir.

Kapsam

Madde 2 - Bu Yönetmelik, resmi ve özel her derece ve türdeki okul ve kurumlarda yabancı dil eğitim ve öğretimin amaç, program yöntem ve uygulamaları ile bir kısım derslerin eğitim ve öğretimini yabancı dille yapan okulların tabi olacağı esasları kapsar.

Dayanak

Madde 3 - Bu Yönetmelik, 2923 sayılı Yabancı Dil Eğitimi ve Öğretimi Kanununun 3. maddesine dayalı olarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

Madde 4 - Bu Yönetmelikte geçen;

"Bakanlık", Milli Eğitim Bakanlığını,

"Yaygın Eğitim", örgün eğitim sistemine hiç girmemiş yahut herhangi bir kademesinde olan veya bu kademeden çıkmış bulunan vatandaşlara verilen eğitimi,

"Yabancı Dil", resmi, özel örgün ve yaygın eğitim kurumlarında Türkçe dışında eğitimi ve öğretimi yapılan dili,

"Hazırlık Sınıfı", bir kısım derslerin eğitim ve öğretiminin yabancı dille yapıldığı okullarda, esas sınıf niteliğinde olmayan, öğrencilere, üst sınıflarda okutulan yabancı dil dışındaki dersleri yabancı dille izleyebilecek seviyede yeterlik kazandırmak için eğitim ve öğretimi yapılan sınıfı,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM


YABANCI DİL EĞİTİMİ VE ÖĞRETİMİ


Yabancı Dil Eğitimi ve Öğretiminin Amacı

Madde 5 - İlköğretim, ortaöğretim, yaygın eğitim seviyesinde resmi ve özel her derece ve türdeki okul ve kurumlarda yabancı dil eğitimi ve öğretiminin amacı; Milli Eğitimin genel amaçlarına ve temel ilkelerine uygun olarak okul ve kurumların amaç ve seviyeleri de gözönünde bulundurularak eğitim ve öğretimi yapılan yabancı dil ile fertlerin;

a) Konuşulanı anlayabilmeleri,

b) Okulup anlayabilmelerini,

c) Duygu ve düşüncelerini yazılı ve sözlü olarak anlatabilmelerini sağlamaktır.

Programlar ve Yöntemler

Madde 6 - Yabancı dil dersi programlarının hazırlanıp uygulanmasında; Türk Milli Eğitiminin genel amaçları, Atatürk İnkılap ve İlkeleri ile Anayasa'da ifadesini bulan Atatürk Milliyetçiliği temel olarak alınır. Her derece ve türdeki ders programları ve eğitim metodlarıyla ders araç ve gereçleri; ilmi ve teknolojik esaslara, yeniliklere, çevre ve ülke ihtiyaçlarına göre sürekli olarak geliştirilir.

Uygulamalar

Madde 7 - Bakanlığa bağlı resmi ve özel her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumlarında okutulacak yabancı dillerle ilgili uygulamalarda dikkate alınacak esaslar şunlardır:

a) Genel Esaslar:

Öğrenciler, ilköğretimin 6. sınıfından (Ortaokulun 1. sınıfından) itibaren, okulda okutulan yabancı dillerden birini almak ve ortaöğretimi bitirinceye kadar okumak zorundadırlar.

İmkânları müsait olan ortaokul ve ortaöğretim kurumlarındaki öğrenciler ikinci bir yabancı dili seçmeli ders olarak da alabilirler.

b) İlköğretim ile İlgili Esaslar:

İlkokulların 4 ve 5. sınıflarında; haftada 10 saati geçmemek, sınıf geçmeyi etkilememek ve kurs mahiyetinde olmak üzere, yabancı dil eğitimi ve öğretimi yaptırılabilir. Bu kurslarda, Bakanlıkça onaylanan program ve ders araçları kullanılır.

c) Ortaöğretim ile İlgili Esaslar

Lise ve dengi okulların ikinci sınıflarından itibaren şartları uygun olan okullarda yabancı dil kolları açılır.

Mesleki ve teknik ortaöğretim kurumlarında, lise ikinci sınıftan itibaren meslek alanlarına yönelik yabancı dil eğitim ve öğritimine ağırlık verilir.

d) Yaygın Eğitim ile İlgili Esaslar

Yaygın eğitim kurumlarında değişik ihtiyaç alanlarına ve yaş gruplarına cevap vermek üzere çeşitli kademelerde yabancı dil kursları açılabilir.

Kurslar, birbirini izleyen programlar şeklinde düzenlenebileceği gibi özel amaçlı münferit kurslar şeklinde de yapılabilir ve programlarında belirtilen saatlerden az olmaz.

Kurslarda, Bakanlıkça onaylanan programlar ve ders araçları kullanılır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM


BİR KISIM DERSLERİN EĞİTİM VE ÖĞRETİMİNİ YABANCI DİLLE YAPAN OKULLARIN BAĞLI OLACAĞI ESASLAR
Hazırlık Sınıfında Yabancı Dil Öğretimi

Madde 8 - Hazırlık sınıfındaki yabancı dil dersinde amaç, öğrencilerin yabancı dili ve bu dille okutulan ders konularını anlama, okuma, yazma, konuşma ve söyleneni anlama yönlerinden 1. sınıf seviyesine göre hazırlanmasıdır.

Hazırlık sınıfında, ikinci kanaat döneminden itibaren yabancı dil dersinin belli bir kısmı, öğrencilerin üst sınıflarda yabancı dille okuyacakları derslerle ilgili terimleri öğrenmeleri için ayrılır.

Yabancı Dille Okutulacak veya Okutulmayacak Dersler

Madde 9 - Bir kısım derslerin öğretiminin yabancı dille yapılacağı okullarda, hangi yabancı dille öğretim yapılacağı ve hangi derslerin yabancı dille okutulacağı Bakanlıkça belirlenir.

Bir kısım derslerin öğretiminin yabancı dille yapıldığı okullarda yabancı dille okutulması uygun görülen dersler, öğretmen bulunmaması halinde Bakanlığın izniyle Türkçe okutulabilir.

Kurslar

Madde 10 - Bu okullarda bütün derslerin Türkçe okutulması halinde tesbit edilen derslerdeki teknik terimlerin yabancı dille öğretilmesi için ihtiyaç duyulması ve istekli en az (15) öğrenci bulunması durumunda yabancı dil kursları açılabilir.

Bir kısım derslerin öğretiminin yabancı dille yapılması halinde, istekli en az (15) öğrenci bulunduğunda derslerdeki teknik terimlerin Türkçe öğretilmesi için Türkçe kurslar açılabilir.

Müfredat Programları

Madde 11 - Bir kısım derslerin öğretiminin yabancı dille yapıldığı okullarda, yabancı dil dersleri dışındaki yabancı dille okutulan derslerde, diğer okullarda Türkçe okutulan müfredat programları aynen uygulanır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM


FARKLI YABANCI DİL OKUTULAN OKULLARLA İLGİLİ ESASLAR
Farklı Yabancı Dil Okutan Ortaokullar

Madde 12 - (19243 sayılı 6.10.1986 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan değişik şekli) Farklı yabancı dil okutan bir ortaokuldan diğerine nakledilen öğrencilerin yabancı dil dersi hakkında aşağıdaki işlemler uygulanır.

a) Bulundukları ortaokulun birinci sınıfından başka bir ortaokulun birinci sınıfına birinci kanaat dönemi içinde nakledilen öğrencilerin yabancı dili değiştirilir. İkinci kanaat dönemi içinde nakledilen öğrencilerin okudukları yabancı dilin değiştirilmesi velisinin isteğine bağlıdır. Velinin çocuğun okuduğu yabancı dili değiştirmeyi istememesi halinde öğrencinin başarı durumu birinci kanaat dönemi notuna göre tespit edilir.

b) Bulundukları ortaokulun 2. sınıfından diğer bir ortaokulun 2. sınıfına nakleden öğrencilerin yabancı dillerinin değiştirilmesi, velilerinin isteğine bağlıdır. Yabancı dillerini değiştirmeyen öğrencilerin bu dersteki başarı durumları ayrıldıkları okulda aldıkları kanaat notlarına göre tesbit edilir. Kanaat dönemi notu almayanlar bekleme, sorumluluk ve bütünleme imtihanları dönemlerinde imtihana alınırlar.

Bu öğrencilerden 1. sınıf seviyesinde bilgi aranır. Bekleme ve sorumluluk imtihanları döneminde başarılı olanlar, ders yılı sonunda başarılı olmuş sayılırlar.

Farklı Yabancı Dil Okutan Liseler

Madde 13 - (19243 sayılı 6.10.1986 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan değişik şekli) Farklı yabancı dil okutan bir liseye yeniden veya naklen kaydedilen öğrenciler, bu dili takip etmeye mecbur tutulmazlar. Bu gibi öğrenciler, evvelce okudukları yabancı dilde kendi kendilerine yetiştirirler. Ancak, lise 1. sınıf öğrenciler iiçin ortaokulu bitirirken aldıkları not sınıf geçme notu olarak kabul edilir. 2. sınıf öğrencileri bekleme, sorumluluk ve bütünleme imtihanları dönemlerinde imtihana alınırlar. Bekleme ve sorumluluk imtihanları döneminde başarılı olanlar, ders yılı sonunda başarılı olmuş sayılırlar.

Bu öğrencilerden her iki imtihan döneminde bir aşağı sınıf seviyesinde bilgi aranır.

Yabancı Dilini Değiştiren Öğrencilerin Yetiştirilmesi

Madde 14 - Nakilleri yapılan öğrencilerin nakledildikleri okullarda yeniden başlayacakları yabancı dil dersinde yetişmeleri için öğretmen zamanının bir kısmını bu gibi öğrencilere seviyelerine göre ders ve ödev vermeğe tahsis eder, aynı zamanda yabancı dil dersinde ilerlemiş olan sınıf arkadaşlarından birinin veya bir kaçının yardımda bulunmalarını da temin eder.

Yabancı Dil Dersinde Bütünlemeye Kalan Öğrenciler

Madde 15 - Okuduğu yabancı dili değiştiren ortaokul birinci, ikinci ve üçüncü sınıf öğrencilerinden yabancı dil dersinden bütünlemeye kalan ve ailelerin nakilleri sebebiyle bütünleme imtihanlarına başlamadan ayrılmak zorunda olanların tasdiknamalerine, yabancı dille ilgili bu durumları yazılır.

Bir Kanaat Dönemi Notu Aldıktan Sonra Nakledilen Son Sınıf Öğrencileri

Madde 16 - (19243 sayılı 6.10.1986 tarihli Resmi Gazete'deki değişik şekli) Bir kanaat dönemi notu aldıktan sonra farklı yabancı dil okutan ortaokul veya liselerin son sınıflarına nakledilen öğrencilerin yıl sonu başarı durumları, geldikleri okullarda aldıkları kanaat dönemi notlarına göre; kanaat dönemi notu zayıf olan veya kanaat dönemi notu almayan öğrencilerin yıl sonu başarı durumları ise, bekleme, sorumluluk ve bütünleme imtihanları sırasında o dili okutan aynı derecedeki çevre okullarından birinde girdikleri imtihan sonuçlarına göre tespit edilir. Bekleme ve sorumluluk imtihanları sırasında başarılı olanlar, ders yılı sonunda başarılı olmuş sayılır. Bunlar mümkün olmadığı takdirde öğrencinin 2. sınıftan 3. sınıfa geçerken aldığı not diploma notu olarak kabul edilir.

Yabancı Dilden sorumlu Geçen Öğrenciler

Madde 17 - Yabancı dil dersinden sorumlu olarak bir üst sınıfa geçen ve farklı yabancı dil okutan başka bir okula nakledilen öğrencilerin nakledildikleri okulda okudukları farklı yabancı dil dersinden başarılı olmaları halinde bir evvelki sınıfa ait sorumlulukları kalkar.

Öğrenciler okudukları farklı yabancı dil dersinden başarısız oldukları takdirde imtihan dönemlerinde bir alt sınıf seviyesinde sorumlu tutularak imtihanlara alınırlar, başarılı olmaları halinde bir alt sınıfa ait sorumlulukları da kalkmış olur.

Madde 18 - Veliler, çocuklarının okudukları yabancı dili diğer bir yabancı dille, nakil sözkonusu olmadan, değiştirmek istedikleri takdirde ileride hiç bir hak iddia etmeyeceklerini belirten bir dilekçe ile ders yılı başından itibaren iki ay içinde okul müdürlüğüne başvururlar. Okul müdürlüğü, öğrencilerin nakledildikleri sınıflarda yer bulunmak, o sınıf seviyesinde seviye tespit imtihanı yapmak şartıyla öğrencilerin okudukları yabancı dili değiştirilebilir.

BEŞİNCİ BÖLÜM


SON HÜKÜMLER
Geçici Hüküm

Geçici Madde 1 - Okullarda ve yaygın eğitim kurumlarında uygulanan yabancı dil programları ile kullanılan ders araç ve gereçleri bu yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde ve bu Yönetmelik hükümlerine göre incelenerek yeniden düzenlenmesi için gereken işlemler yapılır.

Kaldırılan Mevzuat

Madde 19 Bu Yönetmeliğin yayımından itibaren, yürürlükte bulunan ve 15.2.1958 tarih ve 50 sayılı Talim ve Terbiye Kurulu Kararı ile kabul edilen "Yabancı Dil Yönetmeliği" ile bu konu ile ilgili genelge ve açıklamalar yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

Madde 20 - Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 21 - Bu Yönetmelik hükümlerini Milli Eğitim Bakanı yürütür.