Başbakanlıktan:
YURT DIŞINDA GÖREVLENDİRİLECEK MEMURLARIN SEÇİM ESASLARINA DAİR YÖNETMELİK
Dayandığı Kanun Numarası ve Tarihi: Khk/189 - 14.12.1983
Resmi Gazete ile Neşir ve İlânı: 7 Nisan 1988 - Sayı: 19778

BİRİNCİ BÖLÜM

AMAÇ VE KAPSAM

Amaç

Madde 1 - Bu Yönetmeliğin amacı; yurtdışı teşkilatında sürekli bir göreve atanacak memurlar ve diğer görevlilerin gerekli ve yeterli yabancı dil bilgisi, mesleki bilgi, temsil yeteneği, sicil durumları ile bu niteliklerin tesbitine dair genel esasları düzenlemektir.

Kapsam

Madde 2 - (Değişik - R.G.: 28.5.1991 - 20884) Bu Yönetmelik, Türk Silahlı Kuvvetleri personeli, 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye tabi kuruluşlar, Dışişleri Bakanlığı ile Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığı personeli dışında, diğer kamu kurum ve kuruluşlarının yurt dışı teşkilatında sürekli görevlere atanacak memurlar ve diğer görevlilerini kapsar.

İKİNCİ BÖLÜM

YURTDIŞINDA GÖREVLENDİRME ESASLARI

Genel Şartlar

Madde 3 - Kamu kurum ve kuruluşlarının yurtdışı teşkilatında görevlendirilecek personelinde aşağıdaki genel şartlar aranır:

a - Devlet Memurları Kanununda memuriyete giriş için aranılan genel şartları taşımak,

b - Kamu kurum ve kuruluşlarının kuruluş kanunlarında ve bunlara dayanılarak çıkarılmış tüzük ve yönetmeliklerinde aksi öngörülmemişse, üniversite veya yüksek okul mezunu olmak,

c - Bu Yönetmelikte belirlenen esaslara uygun olarak yapılacak yabancı dil bilgisi ve mesleki ehliyet imtihanlarını kazanmak,

d - Hizmetin gerektirdiği temsil yeteneğine sahip bulunmak,

e - Olumlu sicil almış olmak,

f - Yurtdışına atanmasına mani bir hali bulunmamak.

Özel Şartlar

Madde 4 - Kamu kurum ve kuruluşlarının yurtdışı teşkilatlarına atanacak veya bu yerlerde görevlendirilecek personelde, genel şartlara ilave olarak; kurumca yürütülen hizmetlerin özelliğine göre yapılacak imtihanlarla ilgili hususlar, kurumlarınca çıkarılacak yönetmeliklerde tesbit edilir.

(Değişik fıkra - R.G.: 9.2.1991 - 20781) Yurtdışı teşkilatında, şifre, koruma, telsiz gibi destek hizmetlerde çalıştırılacak personel ile din hizmetlerinde imam-hatip, eğitim ve öğretim hizmetlerinde öğretmen olarak görevlendirilecek personelin yeterli seviyedeki yabancı dil bilgisi, topluca yılda birkaç kez yapılmak şartıyla ilgili kurumca tesbit edilecek üç kişilik bir komisyonca belirlenir.

(Değişik fıkra - R.G.: 9.2.1991 - 20781) Yurtiçinde müdür ve üst seviyedeki kadro ve unvanlarda çalışan kamu görevlilerinin, yurtiçi kadro unvanları gözönünde bulundurulmak suretiyle, daimi temsilci yardımcısı, müşavir, müşavir yardımcısı, ataşe, ataşe yardımcısı, sosyal yardımcı gibi yurtdışı kadrolara atanmaları esastır. Yukarıdaki unvanları almış görevliler, bunların dışında kalan idari ataşe ve idari memur gibi idari ve destek hizmetlerindeki yurtdışı kadrolarına atanamazlar.

Bunların mesleki yetenekleri 8. maddeye göre tesbit edilir.

Yabancı Dil İle Mesleki Ehliyet İmtihanları

Madde 5 - Yurtdışında görevlendirilecek memurların tabi tutulacakları imtihanların "Yabancı Dil İmtihanı" ve "Mesleki Ehliyet İmtihanı" olmak üzere iki bölümde yapılması esastır.

Yabancı dil imtihanlarında başarılı olamayanlar mesleki ehliyet imtihanına giremezler.

Bu Yönetmelik hükümlerine göre yabancı dil ve mesleki yeterlikleri tesbit olunup yurtdışı görevlere atanmış (Değişik İbare - R.G.: 21.4.1992 - 21206) "resmi dili Türkçe olan ülkeler hariç" ve bu görevlerde en az iki yıl çalışmış memurlar, müteakip yurtdışı sürekli görevlere atanmalarında imtihana tabi tutulmazlar. Ancak kurumunca lüzum görülmesi halinde yeterlik imtihanı yapılabilir.

Yabancı dil ve mesleki yeterlik imtihanı kazanıp üç yıl içinde yurtdışı göreve atanmayanlar, yeniden imtihana tabi tutulurlar.

Yabancı Dil İmtihanı

Madde 6 - Yurtdışı göreve atanacak personelin yabancı dil imtihanlarının İngilizce, Fransızca, Almanca dillerinin birinden yapılması esastır.

Ancak, özel mevzuatında başka bir dilin öngörülmesi veya hizmetin gerektirmesi hallerinde dil imtihanı diğer yabancı dillerin birinden de yapılabilir.

(Değişik 3. fıkra - R.G.: 6.8.1993 - 21660) Üniversitelerin veya yüksek okulların yukarıda sayılan veya hizmetin gerektirdiği dillere ait filoloji bölümlerinden veya yabancı dilde eğitim yapan fakültelerinden mezun olanlar, üniversitelerden doçentlik veya profesörlük unvanı almış bulunanlar yurt dışında atanacağı kadronun şartlarını taşımak kaydıyla yurt dışında lisans veya lisansüstü öğrenim görenler ile resmi dili Türkçe olan ülkelerde görevlendirilecek memurlar dil imtihanına tabi tutulmazlar.

Yabancı Dil İmtihan Şekli ve Değerlendirme

Madde 7 - (Değişik - R.G.: 9.2.1991 - 20781) Kamu kurum ve kuruluşlarının yurtdışı teşkilatında görevlendirilecek personelinde; 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin değişik 2. maddesine göre çıkarılan "Kamu Personeli Yabancı Dil Bilgisi Seviyesinin Tesbitine Dair Esaslar" uyarınca ÖSYM tarafından yapılan veya yapılacak olan sınavlarda asgari (C) seviyesinde başarı gösterme şartı aranır.

Mesleki Ehliyet İmtihanı

Madde 8 - Kamu kurum ve kuruluşlarının yurtdışı teşkilatında görevlendirilecek personel, hizmetin gerektirdiği mesleki bilgi ve ehliyetlerinin tesbiti için imtihana tabi tutulur.

Bu imtihanın konuları, hizmetin gerekli kıldığı alanlara ağırlık verilmek kaydıyla kurumlarınca çıkarılacak yönetmeliklerle tesbitedilir.

(Değişik fıkra - R.G.: 9.2.1991 - 20781) Kurumlarında genel müdür yardımcısı veya daha üst görevlerde çalışmış olanlarla bölge müdürlüğü yapmış bulunanlar, bu görevlerde toplam iki yıl çalışmış olmaları şartıyla mesleki ehliyet imtihanına tabi tutulmazlar.

Mesleki Ehliyet İmtihanının Şekli

Madde 9 - Mesleki ehliyet imtihanı, yazılı veya sözlü olmak üzere iki bölümde yapılabilir.

Sözlü imtihan mülakat şeklinde yapılır.

İmtihan tavan puanı 100 üzerinden değerlendirilir. Mesleki ehliyet imtihanlarına katılan adayların başarılı sayılabilmeleri için yazılı veya sözlü imtihanlarda en az 70 puan almaları şarttır.

Mesleki Ehliyet İmtihan Kurulu

Madde 10 - (Değişik - R.G.: 9.2.1991 - 20781) Mesleki ehliyet imtihan kurulu ilgili bakanın veya atamaya yetkili en yüksek amirin onayı ile; mesleki ehliyetin tesbiti için, üst derecedeki görevliler arasından seçilecek üç kişi ile gerekli gördüğü takdirde, üniversitelerin ilgili bölümlerinden katılacak bir öğretim üyesinden teşekkül eder.

Temsil Yeteneği

Madde 11 - Kamu kurum ve kuruluşlarında yurtdışı teşkilatında görevlendirileceklerin temsil yeteneklerinin tesbitinde; milli şuur, genel kültür, görgü kuralları bilgisi, fiziksel yapı, temizlik ve giyimi, örf ve adetlere bağlılık, ahlaki durum, tutum ve davranış, muhite intibak gibi nitelikler aranır.

Sözlü meslek bilgisi imtihanlarında imtihan kurulu, ilgiliye bu nitelikleri yönünden 100 üzerinde, ayrıca not verir. Bu notlar ilgilinin temsil yeteneğinin belirlenmesinde gözönünde bulundurulur.

Sicil Durumu

Madde 12 - Yurtdışında görevlendirilecek memurların, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun 121. maddesine göre düzenlenen sicil yönetmeliği esasları dahilinde, olumlu sicil almış olmaları şarttır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER

Atamalar

Madde 13 - Yurtdışına atamalarda; atanılacak ülke, yürütülecek hizmet; ilk defa yurtdışına göndermelerde ise imtihandaki başarı sırası esas alınır.

Yurtdışına Atanan Memurların Eğitimi

Madde 14 - Yurtdışına sürekli görevle atananlar, yurtdışına gönderilmeden önce görevlerini özelliğine göre Başbakanlıkça belirlenecek esaslar dahilinde eğitimi tabi tutulurlar.

Yurtdışı Göreve Atanamayacaklar


Madde 15 - (Değişik - R.G.: 2.12.2000 - 24248) Durumları, kurumlarının teşkilat kanunları ile yönetmelikleri ve bu Yönetmeliğe uygun olarak çıkarılacak yönetmeliklere uymayanlar veya bu niteliklerini kaybedenler, Devletin güven ve itibarına gölge düşürenler, yurt dışında bölücü teşkilatlarla işbirliği yapanlar, daha önce yurtdışında borç bırakanlar veya içki, kumar ve uyuşturucu madde alışkanlıkları bulunanlar yurtdışında görevlendirilemezler.

Atamanın Ertelenmesi ve Merkeze Alınma

Madde 16 - Haklarında ceza kovuşturması veya kınamadan daha ağır bir cezayı gerektirebilecek disiplin kovuşturması açılanların dış göreve atanmaları, kovuşturma sonucuna kadar ertelenebilir.

Yurtdışına atanabilmek için öngörülen nitelikleri taşımadıkları sonradan anlaşılanlarla bu nitelikleri yitirenler, haklarında birinci fıkrada belirtilen nitelikte kovuşturma açılanlar, süre beklemeden Merkeze alınabilirler.

Dayanak

Madde 17 - Bu Yönetmelik, Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Yurtdışı Teşkilatı Hakkında 189 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin değişik 11. maddesine dayanılarak düzenlenmiştir.

Geçici Madde - Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden önce yapılmış yabancı dil ve mesleki ehliyet imtihanlarında yeterliliği tesbit edilerek yurtdışına atananlar ile tesbit tarihinden itibaren üç yıl geçmemiş olanlar yeniden imtihana tabi tutulmazlar.

Geçici Madde - (16.5.1992 - 21230) Diyanet İşleri Başkanlığı; yurtdışı teşkilatında görev yapacak personelinin yabancı dil seviyelerini, tesbit edeceği esaslar çerçevesinde 31.12.1992 tarihine kadar, yapacağı sınavla belirler.

Geçici Madde - (Ek - R.G.: 6.7.1995 - 22335) Yönetmeliğin 7 nci maddesi Maliye Bakanlığı için bir yıl süreyle aşağıdaki şekilde uygulanır.

a) Daimi temsilciliklerde görevlendirilecek personel için "Kamu Personeli Yabancı Dil Bilgisi Seviyesinin Tesbitine Dair Esaslar" uyarınca ÖSYM tarafından yapılan veya yapılacak olan sınavlarda asgari (C ) seviyesinde,

b) Büyükelçiliklerde görevlendirilecek personel için asgari (D) seviyesinde,

c) Başkonsolosluk ve konsolosluklarda görevlendirilecek personel için ise, kurumunca, yükseköğretim kurumlarının filoloji veya yabancı dil bölümünden iki öğretim üyesi ile kurum mensubu bir kişiden oluşacak üç kişilik bir komisyon tarafından yapılacak yabancı dil sınavında,

başarı gösterme şartı aranır.

Geçici Madde - (Ek - R.G.: 31.5.1996 - 22652) Yönetmeliğin 7 nci maddesi Diyanet İşleri Başkanlığı için bir yıl süreyle aşağıdaki şekilde uygulanır.

Diyanet İşleri Başkanlığı; yurtdışı teşkilatında görev yapacak personelinin yabancı dil seviyelerini; yüksek öğretim kurumlarının filoloji veya yabancı dil bölümünden iki öğretim üyesi ile kurum mensubu bir kişiden oluşacak üç kişilik bir komisyon tarafından yapılacak sınavla belirler.

Geçici Madde - (11.12.1996 - 22884) Yönetmeliğin 7 nci maddesi Maliye Bakanlığı için 31.7.1997 tarihine kadar aşağıdaki şekilde uygulanır.

a) Daimi temsilciliklerde görevlendirilecek personel için "Kamu Personeli Yabancı Dil Bilgi Seviyesinin Tesbitine Dair Esaslar" uyarınca ÖSYM tarafından yapılan veya yapılacak olan sınavlarda asgari ( c ) seviyesinde,

b) Büyükelçilik, Başkonsolosluk ve konsolosluklarda görevlendirilecek personel için ise, Maliye Bakanlığınca, yükseköğretim kurumlarının filoloji veya yabancı dil bölümünden 2 öğretim üyesi ile Maliye Bakanlığı mensubu bir kişiden oluşturulacak üç kişilik bir komisyon tarafından yapılacak yabancı dil sınavında,

başarı gösterme şartı aranır.

Geçici Madde - (16.12.1997 - 23202) Yönetmeliğin 7 nci maddesi Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı için 30.4.1998 tarihine kadar aşağıdaki şekliyle uygulanır.

a)Daimi temsilcilik ve büyükelçiliklerde görevlendirilecek personel için "Kamu Personeli Yabancı Dil Bilgi Seviyesinin Tesbitine Dair Esaslar" uyarınca ÖSYM tarafından yapılan veya yapılacak olan sınavlarda asgari (C) seviyesinde,

b)Başkonsolosluk ve konsolosluklarda görevlendirilecek personel için ise, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca, yükseköğretim kurumlarının filoloji veya yabancı dil bölümünden 2 öğretim üyesi ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı mensubu bir kişiden oluşturulacak üç kişilik bir komisyon tarafından yapılacak yabancı dil sınavında,

Başarı gösterme şartı aranır.

Geçici Madde- (Ek - R.G.: 20.9.2001 - 24529 / m.1) Yönetmeliğin değişik 7 nci maddesi Diyanet İşleri Başkanlığı için aşağıdaki şekilde uygulanır.

Diyanet İşleri Başkanlığı; yurt dışı teşkilatında görev yapacak personelinin yabancı dil seviyelerini, 31/12/2002 tarihine kadar; yüksek öğretim kurumlarının filoloji veya yabancı dil bölümünden iki öğretim üyesi ile kurum mensubu bir kişiden oluşacak üç kişilik bir komisyon marifetiyle yapacağı sınavlarla belirler.

Geçici Madde - (Ek - R.G.: 27.3.2003 - 25061 / m.1) Bu Yönetmeliğin 7 nci maddesi Maliye Bakanlığı için 31/12/2003 tarihine kadar aşağıdaki şekilde uygulanır.

a) Daimi temsilciliklerde görevlendirilecek personel için “Kamu Personeli Yabancı Dil Bilgi Seviyesinin Tespitine Dair Esaslar” uyarınca ÖSYM tarafından yapılan ve yapılacak sınavlarda asgari (C) seviyesinde,

b) Büyükelçilik ve Başkonsolosluklarda görevlendirilecek personel için Maliye Bakanlığınca, yüksek öğretim kurumlarının filoloji veya yabancı dil bölümünden iki öğretim üyesi ile Maliye Bakanlığı mensubu bir kişiden oluşturulacak üç kişilik bir komisyon tarafından yapılacak yabancı dil sınavında,

başarı gösterme şartı aranır.

Bu maddenin (b) bendine göre yapılacak sınavlara, Maliye Bakanlığı merkez ve/veya taşra teşkilatında en az 15 yıl kamu hizmeti bulunan ve Bakanlık merkez teşkilatında Genel Müdür Yardımcısı, Müstakil Daire Başkanı veya daha üst yönetim kadrolarında asaleten en az iki yıldır çalışmakta olan personel katılabilir. Anılan personelden bu sınavlarda başarılı olanlar, bu Yönetmeliğin 7 nci maddesi için geçerli olan süre içinde yurtdışı görevine atanabilirler.

Yürürlük

Madde 18 - Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 19 - Bu Yönetmelik hükümlerini Başbakan yürütür.